Trzy tematy wracają w pytaniach najczęściej: podlewanie oczyszczonymi ściekami, grunt gliniasty i studnia chłonna, która nie chłonie. Poniżej odpowiadam na konkretne przypadki, które przysłaliście – bez owijania w bawełnę, ale też bez obietnic, których nie można dotrzymać.
Czy można wylewać ścieki oczyszczone w odległości 28 m od studni głębinowej?
Przepisy wymagają minimum 30 m odległości między studnią głębinową a miejscem rozsączania – studnią chłonną, drenażem, rozetą. To odległość, którą wpisuje się na mapie zasadniczej jako okrąg i od niej projektuje się cały system odprowadzania ścieków. Pytanie jednak dotyczyło nie rozsączania, lecz wylewania – i tu sprawa się komplikuje.
Wylewanie ścieków oczyszczonych jest według aktualnej interpretacji ministerstwa nielegalne. Gmina może potraktować właściciela zbiornika do podlewania tak samo jak użytkownika szamba – a to przeczy całemu sensowi posiadania oczyszczalni. Już samo to powinno być argumentem za szukaniem innego rozwiązania. Prawnego uzasadnienia dla odległości 28 m po prostu nie ma.
Patrzę jednak też na ten problem od strony fizycznej. Studnia głębinowa sięgająca 25-30 m w głąb pobiera wodę z warstw, przez które ścieki oczyszczone będą powoli schodzić. Nie znam badań, które jednoznacznie określałyby bezpieczną odległość dla wylewania w takich warunkach. Dlatego zasada jest prosta: im dalej od studni, tym lepiej – niezależnie od tego, co mówi metr na mapie.
Co zrobić z nadmiarem ścieków, gdy część trafia do podlewania?
Rozwiązanie ze zbiornikiem buforowym, pływakiem i pompą odprowadzającą nadmiar do studni chłonnej jest sensowne – pod jednym warunkiem: że grunt pod poziomem wylotu kanalizacji tę wodę przyjmie.
Jeśli na tej głębokości masz glinę, grawitacyjny przelew do studni chłonnej nie zadziała. Woda nie wejdzie w grunt, a przy dużych opadach może wrócić do zbiornika. W takiej sytuacji rozwiązanie jest inne: niezależna pompa pływakowa, która przepompuje nadmiar na nadziemny nasyp rozsączający lub do systemu zraszania. Trawnika oczyszczonymi ściekami bym nie podlewał – ryzyko kontaktu z bakteriami jest zbyt duże, szczególnie gdy po trawniku chodzą dzieci lub zwierzęta. Jeśli już jakieś rośliny, to takie, do których nie ma codziennego dostępu – na przykład szpaler krzewów wzdłuż ogrodzenia.
Kolejność działań powinna być zawsze taka sama: najpierw sprawdzasz, co masz w ziemi na poziomie wyjścia kanalizacji, a dopiero potem decydujesz o sposobie odprowadzenia.
Grunt gliniasty – kiedy oczyszczalnia ma sens, a kiedy nie?
To pytanie wraca w różnych wariantach, więc odpowiadam wprost.
Glina a studnia chłonna – podstawowy problem
Studnia chłonna w gliniastym gruncie to w praktyce szczelne wiadro wykopane w ziemi. Nawet jeśli wypełnisz je piaskiem i żwirem, ściany wykonane w glinie nie przepuszczą wody. Do takiego wykopu będzie natomiast wpływał każdy nadmiar wody opadowej i gruntowej – i będziesz musiał tę wodę wypompować razem ze ściekami oczyszczonymi. Jeśli ktoś proponuje ci studnię chłonną na gliniastej działce z zastrzeżeniem, że „pewnie będzie trzeba wrzucić pompkę”, to nie jest pełnowartościowe rozwiązanie – to przeniesienie problemu w inne miejsce.
Pozwolenie z Wód Polskich na budowę studni chłonnej nie oznacza, że studnia będzie działać. Organ wydający zezwolenie nie wykonuje badań geologicznych na twojej działce. Jeśli masz już takie pozwolenie, a grunt okazuje się nieprzepuszczalny, warto wrócić do Wód Polskich i zmienić warunki – na nadziemne rozsączanie lub inny dopuszczalny sposób odprowadzenia.
Kluczowe pytanie dla każdej działki gliniastej brzmi: czy po silnych opadach woda stoi na powierzchni? Jeśli stoi – i to w dołkach lub w miejscach ubitych przez sprzęt – nadziemne odprowadzenie ścieków też będzie prowadziło do podtopień. Wtedy trzeba najpierw poprawić niwelację terenu, zidentyfikować punkty zastoju wody, a dopiero potem planować system odprowadzania. Jeśli woda nie stoi, grunt mimo gliny może mieć warstwy przepuszczalne na większej głębokości – i wtedy nasyp rozsączający albo nadziemne odprowadzenie zatwierdzone przez nadzór wodny to realne opcje. Więcej o możliwościach odprowadzania ścieków oczyszczonych w różnych warunkach gruntowych opisałem w artykule Osiem sposobów na odprowadzenie wody z oczyszczalni biologicznej.
Jeśli masz pytanie do konkretnego przypadku, zostaw je w komentarzu – kolejne Q&A już w przygotowaniu.
